Đậu phụ thối Trường Sa là những miếng đậu phụ ngâm nước ủ men rồi chiên giòn, vỏ đen bóng, ruột xốp, ăn nóng với sốt ớt tỏi. Ở thành phố Trường Sa, Hồ Nam, món này gọi là 臭豆腐 (chòudòufu) và bán từ xe đẩy vỉa hè đến quán trăm năm tuổi. Muốn thử đúng bản gốc, bạn ra phố Pha Tử (坡子街, Pōzi Jiē), nơi có Hỏa Cung Điện (火宫殿, Huǒgōngdiàn), gọi một phần 6 miếng và ăn ngay khi vừa vớt khỏi chảo.
Table of Contents
Đậu phụ thối Trường Sa là gì?
Đậu phụ làm từ đậu nành, cắt miếng vuông, ngâm trong nước ủ men rồi chiên. Theo hồ sơ di sản phi vật thể quốc gia của Trung Quốc, nước ngâm nấu từ măng đông, nấm hương, tía tô, đậu xị Lưu Dương (浏阳豆豉) cùng rượu, rồi ủ lên men nhiều năm. Miếng đậu ngâm khoảng 2–6 giờ cho thấm màu và mùi, sau đó chiên bằng dầu trà.
Mùi nặng là thật, nhưng vị dễ ăn hơn mùi. Người địa phương hay nói: ngửi thì thối, ăn thì thơm.
Khác gì đậu phụ thối ở Nam Kinh, Đài Loan và đồ lên men ở Việt Nam?
Cùng tên 臭豆腐 nhưng mỗi nơi một kiểu.
| Món | Màu, cách làm | Cách ăn |
|---|---|---|
| Trường Sa (Hồ Nam) | Đen, chiên ngập dầu, vỏ giòn, ruột xốp thấm nước sốt | Chọc lỗ ở giữa, rưới sốt ớt tỏi, ăn nóng |
| Nam Kinh | Vàng óng, thường chiên | Món ăn vặt đường phố |
| Đài Loan | Thường ăn chiên giòn với dưa cải; cũng có bản hấp, nấu lẩu cay | Ăn với dưa chua, nước tương tỏi |
| Đậu phụ chao (腐乳, fǔrǔ) ở Việt Nam | Đậu ủ mốc rồi ngâm muối, rượu, ớt | Ăn như đồ chấm, một miếng nhỏ với cơm hoặc xôi |
| Mắm tôm | Tôm ủ muối, không liên quan đến đậu | Pha chanh, đường, ớt để chấm |
Điểm khác cốt lõi: bản Trường Sa là món chiên ăn nhiều miếng một lần, không phải đồ chấm. Bản Đài Loan có nhiều biến thể, bảng chỉ nêu kiểu phổ biến.
Đậu phụ thối Trường Sa có từ bao giờ?
Hồ sơ di sản quốc gia ghi nhận món bắt nguồn từ thời Đồng Trị đời Thanh (1862–1874), do một gia đình họ Khương ở huyện Tương Âm (湘阴县), Hồ Nam, làm đậu phụ qua nhiều đời và tình cờ tạo ra. Năm 1908, hậu duệ là Khương Bỉnh Côn (姜秉坤) bày sạp bán ngay tại Hỏa Cung Điện, từ đó món nổi tiếng ở Trường Sa.
Hỏa Cung Điện vốn là ngôi miếu thờ thần Lửa Chúc Dung (祝融), có lịch sử hơn 440 năm theo hồ sơ này. Kỹ nghệ làm đậu phụ thối Hỏa Cung Điện được đưa vào danh mục di sản phi vật thể quốc gia năm 2021 (đợt 5).
Chuyện các nhân vật nổi tiếng từng ghé ăn chỉ là truyền thuyết dân gian, chưa khảo chứng được.
Ăn đậu phụ thối Trường Sa thế nào cho đúng?
- Ăn ngay. Một đánh giá trên Ctrip cho biết để quá khoảng 15 phút, vỏ mềm và mất độ giòn. Mua xong nên đứng ăn luôn.
- Chọc lỗ. Người bán thường chọc một lỗ trên mỗi miếng rồi rót sốt vào, nên ruột đầy nước.
- Nước chấm. Sốt gồm ớt, tỏi, xì dầu, dầu mè và nước dùng gà. Bạn có thể xin thêm tỏi hoặc thêm nước sốt.
- Số miếng. Quán nhỏ thường bán phần nhỏ 6 miếng và phần lớn 12 miếng. Đi một mình, 6 miếng là đủ để biết mình có hợp món này không.
- Độ cay. Ăn cay kiểu Hồ Nam khá gắt. Lần đầu nên chọn cay nhẹ.
- Ăn kèm. Hỏa Cung Điện còn bán bánh đường dầu (糖油粑粑), bánh viên chị em (姊妹团子), bánh rán muối tiêu (椒盐馓子). Thêm món khác ở món ngon Hồ Nam nên thử.
Từ vựng gọi món
| Tiếng Việt | Chữ Hán | Pinyin |
|---|---|---|
| Đậu phụ thối | 臭豆腐 | chòudòufu |
| Phần nhỏ (6 miếng) | 小份 | xiǎo fèn |
| Phần lớn (12 miếng) | 大份 | dà fèn |
| Cho tôi 6 miếng | 来六块 | lái liù kuài |
| Cay nhẹ | 微辣 | wēilà |
| Cay vừa | 中辣 | zhōnglà |
| Rất cay | 特辣 | tèlà |
| Không cay | 不要辣 | bú yào là |
| Thêm tỏi | 多加蒜 | duō jiā suàn |
| Thêm nước sốt | 多放汁 | duō fàng zhī |
| Chiên tại chỗ | 现炸 | xiàn zhà |
| Gói mang đi | 打包 | dǎbāo |
Ăn đậu phụ thối Trường Sa ở đâu?
Khu dễ nhất là phố Pha Tử, quận Thiên Tâm (天心区). Từ đây bạn đi bộ được đến phố cổ Thái Bình, hợp để ghép vào lịch trình Trường Sa 1 ngày.
| Địa điểm | Địa chỉ | Ghi chú |
|---|---|---|
| Hỏa Cung Điện (火宫殿) | 长沙市天心区坡子街127号 | Quán trăm năm gắn với món này; có nhiều món ăn vặt khác. Địa chỉ theo Bendibao, cần đối chiếu bản đồ khi đi |
| Hắc Sắc Kinh Điển (黑色经典臭豆腐) | 天心区坡子街, cạnh bệnh viện Tài Mậu (财贸医院) | Quầy nhỏ không có chỗ ngồi, mua xong ăn tại chỗ, có lúc xếp hàng khoảng 20 phút buổi tối |
Một bài trên Ctrip (2020) còn nhắc quán 臭名远扬臭豆腐 ở khu Thiên Mã (天马), bán bản vàng ăn với dưa chua; nên tra lại trên Amap trước khi đến. Chỗ ở gần khu này xem nên ở đâu khi đến Trường Sa.
Giá bao nhiêu?
- Quầy nhỏ: phần 6 miếng khoảng 10 tệ (CNY), phần 12 miếng khoảng 20 tệ, theo đánh giá năm 2018 trên Qunar. Quy đổi khoảng 39.000 và 78.000 đồng, giá hiện tại có thể cao hơn.
- Một cửa hàng đậu phụ thối đen trên Ctrip ghi khoảng 18 tệ/người, tức khoảng 70.000 đồng.
- Hỏa Cung Điện ghi khoảng 55 tệ/người nếu gọi đồ ăn vặt nhiều món, tức khoảng 214.000 đồng.
Muốn ăn tiếp: bún gạo Trường Sa, tôm cay Trường Sa.
Lưu ý trước khi ăn
- Mùi. Mùi bốc xa nhất lúc chiên. Ăn ngoài trời, đừng mang vào khách sạn hay tàu điện ngầm.
- Chọn chỗ chiên tươi. Ưu tiên quầy chiên ngay khi bạn gọi, dầu còn sạch và vỏ còn giòn. Tránh miếng đã nằm sẵn trong khay.
- Vệ sinh. Nếu dầu chiên đã sẫm sệt hoặc sốt để hở lâu, nên bỏ qua. Dạ dày yếu thì bắt đầu bằng phần nhỏ.
- Thanh toán. Quầy nhỏ thường quen quét mã Alipay hoặc WeChat Pay; nên cài sẵn và mang thêm ít tiền mặt phòng khi quầy không nhận.
- Giờ đông. Một đánh giá ghi phải chờ khoảng 20 phút vào buổi tối. Giờ mở cửa xem trên bản đồ khi đến.
Tổng quan chuyến đi nằm trong cẩm nang du lịch Hồ Nam.
Câu hỏi thường gặp
Đậu phụ thối Trường Sa có thối thật không? Mùi nặng, nhất là lúc chiên, còn vị thì mềm và đậm sốt, ít hăng hơn mùi. Người chưa quen nên thử phần nhỏ 6 miếng ở chỗ thoáng.
Đậu phụ thối Trường Sa khác đậu phụ chao ở Việt Nam thế nào? Khác hẳn về cách làm lẫn cách ăn. Đậu phụ chao được ủ mốc rồi ngâm muối, ăn lượng nhỏ như đồ chấm. Đậu phụ thối Trường Sa ngâm nước ủ men, chiên giòn, rưới sốt ớt tỏi và ăn thành món chính, mỗi lần vài miếng.
Một phần đậu phụ thối Trường Sa giá bao nhiêu? Quầy nhỏ khoảng 10–20 tệ một phần, tức khoảng 39.000–78.000 đồng, theo đánh giá cũ. Cửa hàng chuyên làm món đen trên Ctrip ghi khoảng 18 tệ/người. Hỏa Cung Điện khoảng 55 tệ/người nếu gọi nhiều món ăn vặt.
Nên ăn đậu phụ thối ở Hỏa Cung Điện hay quầy ngoài phố? Hỏa Cung Điện hợp nếu bạn muốn ngồi ăn, gọi thêm món ăn vặt và xem khuôn viên miếu cũ. Quầy nhỏ như Hắc Sắc Kinh Điển nhanh và rẻ hơn, mua xong ăn ngay. Cùng một khu nên có thể thử cả hai.
Nguồn chính thức: hồ sơ Di sản phi vật thể quốc gia Trung Quốc về kỹ nghệ đậu phụ thối Hỏa Cung Điện.
Thông tin cập nhật tháng 10/2026 (tỷ giá 1 tệ ≈ 3.883 đồng, ngày 19/10/2026).
Mẹo ngữ pháp, từ vựng, chữ Hán và bài luyện đọc ngắn trên Facebook và TikTok.
Có thể bạn quan tâm
Về trang chủ →
Học Tiếng TrungTiếng Trung ở cửa khẩu: từ vựng nhập cảnh, hải quanTiếng Trung ở cửa khẩu: 34 từ vựng khai nhập cảnh, biên phòng, hải quan, 10 mẫu câu…Học Tiếng TrungTiếng Trung ở bệnh viện và hiệu thuốc: từ vựng, mẫu câuTiếng Trung ở bệnh viện và hiệu thuốc: 36 từ vựng đăng ký khám, khoa phòng, mua thuốc,…
Học Tiếng TrungTiếng Trung đi metro: từ vựng mua vé, tìm ga, chuyển tuyếnTiếng Trung đi metro: 36 từ vựng mua vé, tìm ga, chuyển tuyến, 10 mẫu câu và hội…
Học Tiếng TrungSố đếm và tiền tệ tiếng Trung: cách đọc giá, trả giá32 từ vựng số đếm, tiền tệ nhân dân tệ và 10 mẫu câu tiếng Trung để hỏi…
Học Tiếng TrungHỏi đường bằng tiếng Trung: từ vựng và mẫu câu chỉ đường35 từ vựng phương hướng, mốc đường và 10 mẫu câu tiếng Trung để hỏi đường, nghe chỉ…
Học Tiếng TrungTiếng Trung thanh toán Alipay, WeChat Pay: từ và câu cần biếtTừ vựng và 10 mẫu câu tiếng Trung để thanh toán bằng Alipay, WeChat Pay khi mua sắm,…