Nam Kinh (南京, Nánjīng) từng là kinh đô của nhiều chính quyền khác nhau, từ Đông Ngô thế kỷ 3 đến Quốc dân chính phủ thế kỷ 20. Mốc quan trọng nhất cho du khách là năm 1368, khi Minh Thái Tổ (niên hiệu Hồng Vũ) đặt kinh đô tại đây và xây tường thành, lăng mộ mà bạn còn đi dạo được ngày nay. Nắm năm, sáu mốc dưới đây là đủ để mỗi điểm tham quan có “tầng” ý nghĩa riêng.
Bài này không thay cho sách sử. Nó giúp bạn gắn từng địa điểm với đúng thời kỳ của nó.
Table of Contents
Nam Kinh có nghĩa là gì, và vì sao gọi là cố đô?
“Nam Kinh” nghĩa là “kinh đô phía Nam”, đối ứng với Bắc Kinh (北京, Běijīng) “kinh đô phía Bắc”. Tên này chính thức dùng từ năm 1368, nhưng thành phố đã mang nhiều tên trước đó: Kim Lăng (金陵, Jīnlíng), Kiến Nghiệp (建业, Jiànyè), Kiến Khang (建康, Jiànkāng), Ứng Thiên (应天, Yìngtiān).
Vì từng là thủ phủ của nhiều chính quyền, Nam Kinh được xếp vào nhóm các “cố đô” của Trung Quốc. Số cố đô và cách xếp hạng khác nhau tuỳ nguồn, nên bài này chỉ nêu các thời kỳ có sử liệu rõ ràng.
Các mốc lịch sử chính của Nam Kinh
| Thời kỳ | Mốc chính | Gắn với điều gì |
|---|---|---|
| Đông Ngô (229–280) | Tôn Quyền xưng đế và đặt kinh đô tại Kiến Nghiệp năm 229 | Lần đầu Nam Kinh thành kinh đô |
| Đông Tấn và Nam triều (317–589) | Đông Tấn đặt đô ở Kiến Khang; sau đó là Tống, Tề, Lương, Trần | Thời “Lục triều” (六朝, Liùcháo) |
| Nam Đường (937–975) | Đặt đô ở Kim Lăng | Một trong các chính quyền cuối thời Ngũ đại thập quốc |
| Minh (từ 1368) | Hồng Vũ đế lập triều Minh, Nam Kinh là kinh đô | Tường thành, Minh Hiếu Lăng |
| Minh dời đô (1421) | Vĩnh Lạc đế chuyển kinh đô lên Bắc Kinh | Nam Kinh trở thành kinh đô phụ |
| Thái Bình Thiên Quốc (1853–1864) | Chính quyền này đặt tên thành phố là Thiên Kinh (天京, Tiānjīng) | Vết tích còn ở khu Tổng Thống Phủ |
| Thế kỷ 20 | 1912 lễ nhậm chức Lâm thời Đại tổng thống; 1927 Quốc dân chính phủ chọn Nam Kinh làm thủ đô | Trung Sơn Lăng, Tổng Thống Phủ |
| Từ 1952 | Nam Kinh là tỉnh lỵ Giang Tô | Thành phố hiện đại |
Truyền thuyết và sử liệu: đâu là đâu?
Tên Kim Lăng gắn với một truyền thuyết: vua nước Sở chôn vàng trên núi để trấn “vương khí” của vùng đất này. Đây là chuyện dân gian, sử liệu không xác nhận, nên bạn nghe hướng dẫn viên kể thì cứ coi như giai thoại.
Phần có sử liệu rõ hơn bắt đầu từ năm 229, khi Tôn Quyền đặt kinh đô tại Kiến Nghiệp. Đến năm 313 thành phố đổi tên Kiến Khang, rồi Đông Tấn lập đô ở đây từ năm 317. Sáu chính quyền liên tiếp đặt trung tâm quyền lực tại Nam Kinh, nên mới có tên gọi “Lục triều cổ đô”.
Thời Minh để lại dấu vết dễ thấy nhất. Năm 1368, Hồng Vũ đế lên ngôi và đặt kinh đô tại đây. Thành phố được bao quanh bằng tường thành dài, xây trong khoảng 21 năm với khoảng 200.000 nhân công, có 13 cổng theo ghi chép phổ biến. Các nguồn mâu thuẫn về chu vi tường nên bài này không nêu số cụ thể.
Năm 1421, Vĩnh Lạc đế dời kinh đô lên Bắc Kinh. Từ đó Nam Kinh vẫn là trung tâm quan trọng của miền Giang Nam, nhưng không còn là kinh đô chính.
Bạn thấy gì của từng thời kỳ ngày nay?
Gần như không còn công trình Đông Ngô hay Lục triều trên mặt đất. Phần lớn thứ bạn thấy là di tích thời Minh và thế kỷ 20.
Thời Minh: tường thành và Minh Hiếu Lăng
Tường thành Nam Kinh đi dạo được theo từng đoạn. Đoạn phía nam quanh Trung Hoa Môn là chỗ nhiều người đến nhất. Xem chi tiết giá vé và giờ mở ở bài tường thành Nam Kinh.
Minh Hiếu Lăng (明孝陵, Míng Xiàolíng) là lăng của Hồng Vũ đế. Công trình khởi công năm 1381, kéo dài qua nhiều đời vua, và được UNESCO ghi danh năm 2003 (mở rộng), là di sản thế giới đầu tiên của Nam Kinh. Vé 70 tệ (CNY), vé liên tuyến 100 tệ (nên xem lại giá khi đặt vé). Bạn xem thêm ở bài Minh Hiếu Lăng.
Thế kỷ 20: Trung Sơn Lăng và Tổng Thống Phủ
Trung Sơn Lăng (中山陵, Zhōngshān Líng) là lăng của Tôn Trung Sơn, xây từ tháng 1/1926 đến năm 1929, an táng ngày 01/06/1929. Vào cửa miễn phí nhưng phải đặt suất theo tên thật. Chi tiết nằm ở bài Trung Sơn Lăng.
Tổng Thống Phủ (总统府, Zǒngtǒng Fǔ) là quần thể nhiều lớp lịch sử: từng là nơi đặt các cơ quan chính quyền ở các thời kỳ khác nhau, nay là bảo tàng. Giá vé người lớn ghi nhận khoảng 35 tệ (một nguồn tháng 9/2026), nên xem lại giá và giờ khi đặt vé.
Những nơi gợi nhớ về chiến tranh
Tháng 12/1937, quân Nhật chiếm Nam Kinh. Thành phố là nơi diễn ra một trong những thảm kịch lớn của thời chiến, và khu tưởng niệm là nơi nhiều du khách đến để tìm hiểu lịch sử và tưởng niệm nạn nhân. Khu tưởng niệm miễn phí, đặt suất qua tài khoản WeChat chính thức của nhà tưởng niệm (theo bản tin tháng 6/2026). Bạn nên mặc gọn gàng, nói nhỏ và không chụp ảnh tự sướng trong khu trưng bày.
Phu Tử Miếu và hồ Huyền Vũ
Phu Tử Miếu (夫子庙, Fūzǐ Miào) là khu đền Khổng Tử bên sông Tần Hoài, nay là khu phố ẩm thực – mua sắm sầm uất, xem thêm ở bài Phu Tử Miếu. Hồ Huyền Vũ (玄武湖, Xuánwǔ Hú) nằm sát tường thành, miễn phí, vòng quanh hồ khoảng 10 km.
Nếu chỉ có một ngày, nên đi theo thứ tự nào?
Bạn có thể xếp theo trục thời gian để thấy lịch sử “chồng lớp”. Gợi ý: sáng đi Trung Sơn Lăng và Minh Hiếu Lăng, chiều vào Tổng Thống Phủ hoặc Phu Tử Miếu, tối đi dạo tường thành hoặc bờ sông Tần Hoài. Lộ trình cụ thể ở bài lịch trình Nam Kinh 1 ngày.
Nên và không nên khi tìm hiểu lịch sử ở Nam Kinh
| Nên | Không nên |
|---|---|
| Đặt trước suất vào Trung Sơn Lăng và nhà tưởng niệm | Đến thẳng cổng rồi mới tìm cách mua suất |
| Đọc biển chú thích bằng tiếng Trung, dùng ứng dụng dịch nếu cần | Tin hết lời kể truyền miệng của người dắt tour tự do |
| Giữ im lặng và ăn mặc kín đáo ở khu tưởng niệm | Chụp ảnh tạo dáng, gọi điện lớn tiếng trong khu trưng bày |
| Xem lại giá vé và giờ mở trước khi đi | Dựa vào blog cũ hơn một hai năm |
Từ vựng hữu ích khi đọc biển chỉ dẫn
| Tiếng Việt | Chữ Hán | Pinyin |
|---|---|---|
| Cố đô | 古都 | gǔdū |
| Kim Lăng | 金陵 | Jīnlíng |
| Lục triều | 六朝 | Liùcháo |
| Tường thành | 城墙 | chéngqiáng |
| Lăng mộ | 陵墓 | língmù |
| Thái Bình Thiên Quốc | 太平天国 | Tàipíng Tiānguó |
| Tổng Thống Phủ | 总统府 | Zǒngtǒng Fǔ |
| Bảo tàng | 博物馆 | bówùguǎn |
| Đặt vé trước | 提前预约 | tíqián yùyuē |
Câu hỏi thường gặp
Nam Kinh từng là kinh đô của những triều đại nào?
Nam Kinh từng là kinh đô của Đông Ngô, Đông Tấn và bốn triều Nam triều (Tống, Tề, Lương, Trần), Nam Đường, rồi triều Minh giai đoạn đầu (1368–1421). Thế kỷ 20, Quốc dân chính phủ cũng đặt thủ đô ở đây từ năm 1927. Số cố đô tính theo từng cách xếp có thể khác nhau.
“Lục triều cổ đô” là gì?
Đó là cách gọi Nam Kinh thời Đông Ngô, Đông Tấn, Tống, Tề, Lương, Trần, các chính quyền lần lượt đặt trung tâm ở đây từ năm 229 đến năm 589. Gần như không còn công trình thời này trên mặt đất, nên khi đi bạn chủ yếu thấy di tích thời Minh.
Vì sao Nam Kinh không còn là kinh đô sau thời Minh?
Năm 1421, Vĩnh Lạc đế chuyển kinh đô từ Nam Kinh lên Bắc Kinh. Sau đó Nam Kinh vẫn giữ vai trò kinh đô phụ và là trung tâm của vùng Giang Nam. Đến thế kỷ 20 thành phố lại trở thành thủ đô trong giai đoạn 1927–1937 và sau năm 1946.
Nên đi đâu trước để hiểu lịch sử Nam Kinh?
Nếu chỉ có một ngày, bạn nên xếp Minh Hiếu Lăng và tường thành cho thời Minh, Trung Sơn Lăng và Tổng Thống Phủ cho thế kỷ 20. Phu Tử Miếu thích hợp để nghỉ chân buổi chiều và ăn tối. Hai điểm đầu bạn cần mua hoặc đặt suất trước.
Thông tin cập nhật tháng 10/2026 (tỷ giá dùng: khoảng 3.870 đồng/tệ).
Mẹo ngữ pháp, từ vựng, chữ Hán và bài luyện đọc ngắn trên Facebook và TikTok.
Có thể bạn quan tâm
Về trang chủ →
Học Tiếng TrungTiếng Trung ở cửa khẩu: từ vựng nhập cảnh, hải quanTiếng Trung ở cửa khẩu: 34 từ vựng khai nhập cảnh, biên phòng, hải quan, 10 mẫu câu…Học Tiếng TrungTiếng Trung ở bệnh viện và hiệu thuốc: từ vựng, mẫu câuTiếng Trung ở bệnh viện và hiệu thuốc: 36 từ vựng đăng ký khám, khoa phòng, mua thuốc,…
Học Tiếng TrungTiếng Trung đi metro: từ vựng mua vé, tìm ga, chuyển tuyếnTiếng Trung đi metro: 36 từ vựng mua vé, tìm ga, chuyển tuyến, 10 mẫu câu và hội…
Học Tiếng TrungSố đếm và tiền tệ tiếng Trung: cách đọc giá, trả giá32 từ vựng số đếm, tiền tệ nhân dân tệ và 10 mẫu câu tiếng Trung để hỏi…
Học Tiếng TrungHỏi đường bằng tiếng Trung: từ vựng và mẫu câu chỉ đường35 từ vựng phương hướng, mốc đường và 10 mẫu câu tiếng Trung để hỏi đường, nghe chỉ…
Học Tiếng TrungTiếng Trung thanh toán Alipay, WeChat Pay: từ và câu cần biếtTừ vựng và 10 mẫu câu tiếng Trung để thanh toán bằng Alipay, WeChat Pay khi mua sắm,…